Απορίες έχει προκαλέσει η Συμφωνία της Μέκκας μεταξύ Σαουδικής Αραβίας, Πακιστάν και Τουρκίας. Το κείμενό της δεν έχει δημοσιοποιηθεί. Οι πληροφορίες μιλούν για ένα αμυντικό σύμφωνο τύπου ΝΑΤΟ όπου η επίθεση εναντίον ενός συμμάχου λογίζεται ως επίθεση εναντίον όλων των συμμάχων.
Στο ΝΑΤΟ όμως προβλέπεται συγκεκριμένη διαδικασία ενεργοποιήσεως της ρήτρας αμοιβαίας συνδρομής. Το κράτος που δέχεται την επίθεση ζητάει βοήθεια. Συγκαλείται άμεσα το Βορειοατλαντικό Συμβούλιο και εξετάζει εάν το συγκεκριμένο περιστατικό συνιστά επίθεση. Επί παραδείγματι, το 2015 η Τουρκία κατέρριψε ένα ρωσικό βομβαρδιστικό που είχε εισέλθει στον εναέριο χώρο της για ελάχιστα δευτερόλεπτα. Ζήτησε έκτακτες διαβουλεύσεις αισθανόμενη ότι απειλείται.
Το Βορειοατλαντικό Συμβούλιο συνεδρίασε, εξέφρασε αλληλεγγύη προς την Τουρκία αλλά δεν θεώρησε ότι είχε υποστεί ένοπλη επίθεση που να απαιτεί συλλογική στρατιωτική απάντηση. Δεν υπάρχει κάποια ένδειξη για αντίστοιχη διαδικασία μεταξύ των χωρών που υπέγραψαν τη Συμφωνία της Μέκκας. Για την ακρίβεια, δεν είναι γνωστό εάν θα υπάρχει κάποιο Κοινό Συμβούλιο Άμυνας που θα έχει την αρμοδιότητα να
αποφασίζει εάν εφαρμόζεται η συνθήκη ή έστω κάποια κοινή γραμματεία που θα συντονίζει τις τρεις χώρες. Σίγουρα πάντως δεν θα υπάρχει αυτόματη εφαρμογή.Σημειώνεται επίσης ότι η Αίγυπτος δεν υπέγραψε τη συμφωνία παρότι συμμετείχε στις σχετικές διαβουλεύσεις. Οι λόγοι δεν είναι γνωστοί. Μπορεί να θέλει να κρατήσει ισορροπίες με το Ισραήλ, τα Εμιράτα και την Ελλάδα. Επίσης, ιστορικά αποφεύγει πολυμερή σχήματα, όπως κατά τον Ψυχρό Πόλεμο. Μπορεί βεβαίως να αλλάξει γνώμη στο μέλλον.
Η Συμφωνία δημιουργεί ανησυχία σε χώρες όπως το Ισραήλ, η Ινδία, η Ελλάδα αλλά και οι ΗΠΑ. Οι τελευταίες με σειρά συμφωνιών μεταξύ 1974-75 με τη Σαουδική Αραβία δημιούργησαν το λεγόμενο «σύστημα των πετροδολαρίων». Το 1971 ο Νίξον τερμάτισε τη μετατρεψιμότητα του δολαρίου σε χρυσό. Οι ΗΠΑ χρειάζονταν έναν νέο μηχανισμό για να διατηρήσουν τη διεθνή ζήτηση για δολάρια. Ανέλαβαν να παράσχουν στην Σαουδική Αραβία εγγυήσεις ασφάλειας. Η Σαουδική Αραβία ανέλαβε να επενδύσει μεγάλο μέρος των πετρελαϊκών της εσόδων σε αμερικανικά κρατικά ομόλογα. Ετσι εδραιώθηκε η χρήση του δολαρίου ως κυρίαρχου νομίσματος στις διεθνείς αγορές πετρελαίου. Η συμφωνία της Μέκκας αμφισβητεί το σκέλος της αμερικανικής προστασίας.
Τέλος, ακούγονται διάφορες φωνές για άμεση απόσυρση της συστοιχίας Πάτριοτ που έχουμε στείλει στη Σαουδική Αραβία διότι μας «πρόδωσε». Η απόφαση για απόσυρση ή μη της συστοιχίας δεν γίνεται για το γινάτι μας. Απαιτεί προσεκτική στάθμιση των συνολικών μας συμφερόντων. Αλίμονο εάν, όπου πηγαίνει η Τουρκία, φεύγουμε εμείς! Εάν θέλουμε να είμαστε ζωτικός γεωπολιτικός παίκτης και να καθόμαστε γύρω από το τραπέζι των αποφάσεων, χρειαζόμαστε τέτοιου είδους διεθνή παρουσία. Αλλιώς κινδυνεύουμε να είμαστε το μενού στη μέση του τραπεζιού.
Ο κ. Αγγελος Συρίγος καθηγητής Διεθνούς Δικαίου & Εξωτερικής Πολιτικής-Πάντειο Πανεπιστήμιο, βουλευτής ΝΔ στην Α΄ Αθηνών.
ΤΟ ΒΗΜΑ
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου
Σεβαστείτε το ελεύθερο βήμα σχολιασμού και διαλόγου. Ανωνυμία δεν σημαίνει και ασυδοσία.
Τα σχόλια, οι απόψεις των σχολιαστών δεν απηχούν κατ' ανάγκη τις απόψεις του ιστολογίου μας και δεν φέρουμε καμία ευθύνη γι’ αυτά.
Σημείωση : Κάθε υβριστικό , προσβλητικό ή άσχετο με το θέμα της ανάρτησης σχόλιο θα διαγράφεται...
Σχόλια με ονομαστικές αναφορές που περιέχουν ατεκμηρίωτες καταγγελίες θα διαγράφονται.
Απαντήσεις από τον διαχειριστή μόνο στα επώνυμα σχόλια.